Όσο τα παιδιά μεγαλώνουν και αναπτύσσονται, βιώνουν πολλαπλές συναισθηματικές αντιδράσεις και μεταπτώσεις, τις οποίες αναγνωρίζουν ως αρνητικές, όμως δεν έχουν αποκτήσει ακόμη την εμπειρία για να τις διαχειριστούν κατάλληλα. Γενικά βέβαια, τα παιδιά θα μας ενημερώσουν εμάς τους μεγάλους όταν κάτι τους συμβαίνει, κι ας μην ξέρουν ακριβώς τι είναι αυτό που τους ενοχλεί.

Καθώς τα παιδιά προσεγγίζουν και κατανοούν διαφορετικά τον κόσμο γύρω μας, όταν τους παρέχουμε μια βαθύτερη εικόνα μίας άλλης προοπτικής για οποιαδήποτε δεδομένη κατάσταση, δεν είναι ακόμη εκπαιδευμένα σε αυτήν την αυτό-γνωσία, όπως οι ενήλικες. Τα μεταλλασσόμενα και κλιμακωτά συναισθήματα και οι περίπλοκες καταστάσεις αναστατώνουν τα παιδιά. Όταν λοιπόν βιώνουν τέτοια συναισθήματα και καταστάσεις, μας εκφράζουν συμπτώματα, αναμένοντας εμείς να τους καθοδηγήσουμε και να τους προσφέρουμε σιγουριά, επίλυση, και φροντίδα.

Σημάδια άγχους στη συμπεριφορά των παιδιών

Χρειάζεται, εσείς οι γονείς, να μάθετε πως να αποκωδικοποιείτε τα σημάδια βοηθείας των παιδιών σας. Τις περισσότερες φορές, η έκφραση άγχους τους θα είναι διαφορετική από αυτήν που αναμένετε να παρατηρήσετε ή όπως την εκφράζετε εσείς οι ίδιοι, οπότε βοηθάει να είστε γνώστες των πυροδοτήσεων άγχους των παιδιών σας. Προσέξτε και παρατηρήστε τα παρακάτω σημάδια:

Συχνός στομαχόπονος κατά τη διάρκεια αγχωδών καταστάσεων όπως για παράδειγμα το ξεκίνημα του σχολείου, η αλλαγή περιβάλλοντος (σχολείο, σπίτι, πόλη), οι σχολικές εξετάσεις, ό,τι εμπεριέχει απόδοση – σχολική και αθλητική, οι δυσκολίες στις φιλικές και διαπροσωπικές σχέσεις, η συζήτηση για το μέλλον, οι διαπληκτισμοί μεταξύ γονέων, οι αδερφικές διαφορές κ.α.

Ταραχή, Αναστάτωση, Σύγχυση, να μιλάει λακωνικά, κοφτά, και απότομα ή να κάνει έντονες κινήσεις όπως για παράδειγμα να πετάει απότομα την τσάντα στο πάτωμα ή να έχει ανήσυχο ύπνο με διακοπές.

Νευρική ή Ανήσυχη Συμπεριφορά όπως δάγκωμα νυχιών ή άλλων αντικειμένων (στυλό), κούνημα ποδιού, υπερβολική εφίδρωση, υπερβολική προσήλωση και ενδιαφέρον για κάτι συγκεκριμένο όπως τηλεόραση, ηλεκτρονικά, άθληση, εμφάνιση.

Αποφυγή ανθρώπων ή καταστάσεων που αυξάνουν το άγχος (άρνηση να έρθει σε οικογενειακό τραπέζι που είναι κάποιος που τον/την αναστατώνει αρνητικά, ένδειξη μη επιθυμίας να πάει σε πάρτι, εξόδους, παραλία, βόλτες με εσάς ή και με φίλους)

Υπερβολικές αντιδράσεις για μικρά θέματα όπως για παράδειγμα να μη βρίσκει ένα αντικείμενο στο σπίτι ή στο δωμάτιο του και να αντιδρά υπερβολικά έντονα – φωνές, εμετός, κλάματα κτλ. ή στο άκουσμα κάτι που τον/την ενοχλεί να αντιδρά με φωνές, κλάματα, υστερίες.

Υπερβολική τελειομανία – επαναλαμβανόμενες κινήσεις και πράξεις επιβεβαίωσης, φόβος αποτυχίας, φόβος για λάθη, φόβος αποδοκιμασίας, αναβλητικότητα, όλα ή τίποτα σαν μοτίβα σκέψης.

Μη συνηθισμένους μηχανισμούς αντιμετώπισης προβλημάτων που μπορούν να χαρακτηριστούν και ως αυτό-τραυματισμοί όπως δάγκωμα, ξύσιμο, κόψιμο, τσίμπημα ή και τράβηγμα μαλλιών.

Εάν παρατηρείτε πως το παιδί σας συνεχώς αγχώνεται, σε σημείο που παρεμποδίζει την καθημερινή του λειτουργικότητα και μειώνεται η ποιότητα ζωής του, τότε χρειάζεται να αναζητήστε βοήθεια από έναν έμπιστο ψυχολόγο / ψυχοθεραπευτή.

Η πρόληψη είναι βασικός παράγοντας στην αντιμετώπιση του άγχους και των διαταραχών του καθώς και της θεραπευτικής παρέμβασης. Πάνω απ’ όλα, ακούστε προσεχτικά το παιδί σας, με σύνεση. Χρησιμοποιήστε καλύτερη κρίση και μείνετε συντονισμένοι στις φυσιολογικές συμπεριφορές και συνήθειες τους παιδιού σας ώστε να μπορείτε να διακρίνετε αποκλίσεις στη συμπεριφορά τους. Αυτές οι μικρές διαφορές, μπορούν να κάνουν τη μεγαλύτερη διαφορά στη ζωή του παιδιού σας, αλλά και στη δική σας.

Δημοσιεύτηκε και στο Psychology: Με πονάει το στομάχι μου – Τι λένε τα παιδιά όταν νιώθουν άγχος

en_USEnglish
elΕλληνικά en_USEnglish